Mèo Ba Tư (Persian) thuần có bộ lông dài, dày, phủ đều khắp người, mặt tròn và phẳng, mũi rất ngắn nằm giữa hai mắt, mắt tròn to, tai nhỏ đầu tròn đặt thấp, thân ngắn chắc, chân ngắn. Nếu có mặt Ba Tư nhưng lông ngắn dày như nhung, đó là mèo Exotic. Nếu có mặt Ba Tư, lông dài và điểm màu sẫm ở mặt, tai, chân, đuôi với mắt xanh dương, đó là mèo Himalaya, người Việt hay gọi là mèo hima. Mèo lông dài nhưng mặt dài, mũi dài, tai to thường là mèo lai.
| Đặc điểm | Mèo Ba Tư thuần | Nghi lai |
|---|---|---|
| Mặt | Tròn, phẳng, má đầy | Mặt dài, hình tam giác |
| Mũi | Ngắn, rộng, nằm giữa hoặc hơi dưới mắt | Dài, sống mũi thẳng như mèo ta |
| Mắt | To, tròn, đặt cách xa | Nhỏ, hạnh nhân |
| Tai | Nhỏ, đầu tròn, đặt thấp và xa | To, nhọn, đặt cao |
| Lông | Dài, dày, có bờm quanh cổ | Dài vừa, mỏng, không có lông lót dày |
| Thân | Ngắn, chắc, ngực rộng, chân ngắn | Dài, chân cao |
| Đuôi | Ngắn so với thân, lông xù | Dài, thon |
Chuẩn giống mèo Ba Tư
Mèo Ba Tư là một trong những giống mèo lâu đời nhất được công nhận. CFA và TICA đều công nhận giống này. Chuẩn CFA mô tả mèo Ba Tư có đầu tròn to, mặt phẳng, mũi ngắn và nhìn nghiêng thấy trán, mũi, cằm gần như thẳng hàng.
CFA xếp mèo Himalaya vào một nhóm màu của giống Ba Tư chứ không tách thành giống riêng. Exotic thì được CFA và TICA công nhận thành giống riêng.
Mặt tẹt và mặt búp bê
Ở Việt Nam hay chia mèo Ba Tư thành hai kiểu:
- Mặt tẹt (kiểu triển lãm, peke-face): mũi rất ngắn, nằm ngang hoặc cao hơn đường giữa hai mắt. Đây là kiểu gần chuẩn CFA hiện đại.
- Mặt búp bê (doll-face, kiểu truyền thống): mũi ngắn nhưng vẫn thấy rõ phần mõm, mũi nằm dưới mắt.
Cả hai đều có thể là mèo Ba Tư thuần. Mèo mặt búp bê thường ít bệnh đường thở và chảy nước mắt hơn. Mèo mặt quá tẹt dễ khó thở, ngáy, chảy nước mắt liên tục và khó ăn thức ăn hạt.
Màu lông
Mèo Ba Tư có rất nhiều màu: trắng, đen, xám xanh, kem, đỏ, bạc chinchilla, golden, khói, vằn, hai màu, ba màu (calico) và điểm màu. Màu mắt đi theo màu lông: mèo trắng có thể mắt đồng, mắt xanh dương hoặc mỗi bên một màu, mèo chinchilla bạc thường mắt xanh lục.
Exotic và Himalaya
Mèo Exotic (Exotic Shorthair): được tạo ra bằng cách lai mèo Ba Tư với mèo lông ngắn Mỹ (American Shorthair). Exotic có mặt, đầu, thân như mèo Ba Tư nhưng lông ngắn, dày, đứng như nhung. Nhiều người gọi là "mèo Ba Tư lông ngắn". Exotic dễ chăm lông hơn nhiều.
Mèo Himalaya (hima): mèo Ba Tư mang gen điểm màu của mèo Xiêm. Thân sáng, mặt, tai, chân, đuôi sẫm, mắt luôn xanh dương. Ở Việt Nam hay viết "hyma" hoặc "hima".
Phân biệt với mèo Anh lông dài và mèo lai
Mèo Anh lông dài (ALD): mặt tròn, má phính, nhưng mũi dài hơn hẳn, không tẹt. Lông dài vừa, không dài bằng mèo Ba Tư.
Dấu hiệu mèo Ba Tư lai:
- Mũi dài, nhìn nghiêng thấy mõm nhô ra rõ.
- Tai to, nhọn, đặt cao trên đầu.
- Lông dài vừa, mỏng, không có bờm cổ.
- Thân dài, chân cao, đuôi dài.
- Mèo hima mà mắt không xanh dương.
Mèo con dưới 3 tháng lông chưa dài hẳn. Nhìn mặt và mũi để đánh giá. Chắc chắn nhất là giấy phả hệ của CFA, TICA hoặc WCF và xem tận mắt mèo bố mẹ.
Tính cách và chăm sóc
Mèo Ba Tư điềm tĩnh, ít kêu, thích nằm yên, ít leo trèo. Chúng hợp căn hộ và người thích mèo hiền. Việc chăm sóc tốn công hơn các giống khác:
- Chải lông hằng ngày bằng lược răng thưa rồi răng dày. Bỏ vài ngày lông dễ vón thành cục sát da.
- Lau mắt mỗi ngày bằng bông ẩm sạch để tránh ố và viêm da quanh mắt.
- Tắm định kỳ và sấy khô hoàn toàn, nhất là mùa nồm.
- Vệ sinh vùng hậu môn: có thể tỉa gọn lông quanh đó.
- Giữ mát: lông dày nên cần chỗ mát mùa hè.
Các bệnh cần để ý
- Thận đa nang (PKD): bệnh di truyền phổ biến ở mèo Ba Tư và các giống lai từ Ba Tư. Có xét nghiệm gen, nên hỏi người bán kết quả của bố mẹ.
- Bệnh đường thở do mặt ngắn: mèo thở khò khè, thở há miệng, lưỡi tím hoặc ngất khi vận động cần đi thú y ngay.
- Bệnh mắt: chảy nước mắt đặc, mắt đỏ, nhắm một bên mắt, có vết đục trên giác mạc cần khám sớm.
- Nấm da: mảng rụng lông tròn, da đóng vảy. Nấm có thể lây sang người, cần đưa mèo đi khám.
Câu hỏi thường gặp
Mèo giống hima là giống gì?
Mèo hima là mèo Himalaya, tức mèo Ba Tư mang điểm màu như mèo Xiêm, mắt xanh dương. CFA xếp hima vào giống Ba Tư. Mèo hima cần chải lông hằng ngày như mèo Ba Tư.
Mèo giống ba tư lông ngắn có không?
Có, đó là mèo Exotic. Exotic có mặt tròn phẳng như mèo Ba Tư nhưng lông ngắn, dày. CFA và TICA công nhận Exotic là giống riêng.
Mèo Ba Tư mặt tẹt có tốt hơn mặt búp bê không?
Mặt tẹt gần chuẩn triển lãm hơn, nhưng dễ gặp vấn đề thở và mắt. Mặt búp bê thường khoẻ hơn. Cả hai đều có thể là mèo Ba Tư thuần.
Mèo Ba Tư có dễ nuôi không?
Mèo Ba Tư hiền và ít phá, nhưng tốn công chải lông và lau mắt mỗi ngày. Người bận rộn có thể cân nhắc mèo Exotic, cùng tính cách nhưng dễ chăm hơn.